Overzicht zoekmachines | Onderwerpgidsen
Een onderwerpgids (directory) of portal is een door mensen gemaakte website waar je links vindt naar allerlei websites. De websites zijn meestal ingedeeld in rubrieken. Mensen (de redactie van de website) lezen de websites en geven aan iedere website één of meer trefwoorden, en zetten die in de index. Bovendien wordt er meestal naar gestreefd alleen de beste sites op ieder gebied op te nemen. Sites met onjuiste of tendentieuze informatie (dat is informatie waarbij je een bepaalde mening wordt opgedrongen) worden meestal niet opgenomen.
Het grote voordeel van dit systeem is dat je heel weinig "ruis" hebt: je vindt alleen maar websites die echt over dat onderwerp gaan, en niet allerlei websites waar misschien dat woord wel in wordt genoemd, maar die in feite over een heel ander onderwerp gaan (zie het voorbeeld bij de paragraaf over zoekmachines.
Het nadeel van een onderwerpgids is dat de index nooit zoveel documenten bevat als een zoekmachine. Een computer hoeft de website alleen maar te lezen en neemt de woorden automatisch op in de index. Bij een onderwerpgids moet de website eerst volledig gelezen worden, dan moeten de trefwoorden gekozen worden, en pas dan kunnen de gegevens verwerkt worden in de index. Dat kost natuurlijk veel meer tijd dan verwerking door een computer!
Om te zien hoe een onderwerpgids te werk gaat, gaan we weer uit van de onderstaande websites.
| Website 1 | Website 2 | Website 3 |
| De boer loopt in de wei. Daar loopt ook een stier. De boer heeft een rode broek aan. De stier ziet het rood en neemt de boer op de horens. De boer ziet sterren van de pijn en valt flauw | De stier loopt in de wei. De hemel is blauw. In het gras staan rode bloemen. De stier eet van het gras. | Aan de hemel staan heel veel verschillende sterren. Je kunt ze zien als je bij de schapen in de wei staat van boer Peters. |
De index die de zoekmachine hierop maakte kon je zien in de vorige paragraaf
Voor het maken van een onderwerpgids bepalen de redacteuren van de onderwerpgids eerst per site waar het eigenlijk over gaat. De eerste website gaat over (agressief) gedrag van stieren, de tweede website gaat over stieren en over de natuur en over bloemen in weilanden, en de derde website gaat over sterren en waar je die het beste kunt bekijken.
In dit geval zou je een index kunnen krijgen als volgt:
| Onderwerp | Subrubriek | Subrubriek | Subrubriek | Subrubriek | Pagina |
| wetenschap | natuur | dieren | diverse diersoorten | stieren | 1, 2 |
| diergedrag | 1 | ||||
| sterren | --------> |
3 | |||
| planten en bloemen | --------> |
2 | |||
Op de homepage van een onderwerpgids zie je een aantal onderwerpen staan, bijvoorbeeld wetenschap, kunst, maatschappij enz. Als je dan op wetenschap klikt, zie je in de subrubrieken van wetenschap, bijvoorbeeld natuur, wiskunde, natuurkunde, scheikunde etc. Klik je dan weer op één van die subrubrieken (in ons voorbeeld: natuur), dan kun je daarna weer kiezen uit de daarop volgende subrubrieken (dieren, sterren, planten en bloemen) enz., net zo lang totdat je een overzicht krijgt van de websites die daarbij horen.
Klik hier voor een overzicht van internationale zoekmachines, Nederlandse zoekmachines, internationale metazoekmachines, Nederlandse metazoekmachines, weblogzoekmachines, Zoekmachines voor beeldmateriaal, internationale onderwerpgidsen, Nederlandse onderwerpgidsen en databasegerichte zoekmachines.
