Overzicht zoekmachines | Zoekmachines
Het meest gebruikt om informatie te zoeken, zijn zoekmachines. Zoekmachines zijn computers die de hele dag (en nacht) niets anders doen dan websites lezen. Ieder woord dat ze daarin vinden (m.u.v. bijvoorbeeld woorden als de, het en een) zetten ze in een index. Bij ieder woord zet de computer dan het adres van de website waarin dat woord voorkomt. Dat doet hij met een heleboel websites.
| Website 1 | Website 2 | Website 3 |
| De boer loopt in de wei. Daar loopt ook een stier. De boer heeft een rode broek aan. De stier ziet het rood en neemt de boer op de horens. De boer ziet sterren van de pijn en valt flauw | De stier loopt in de wei. De hemel is blauw. In het gras staan rode bloemen. De stier eet van het gras. | Aan de hemel staan heel veel verschillende sterren. Je kunt ze zien als je bij de schapen in de wei staat van boer Peters. |
De zoekmachine maakt de volgende index:
| ZOEKTERM | PAGINA |
| blauw | 2 |
| boer | 1, 3 |
| bloemen | 2 |
| broek | 1 |
| flauw | 1 |
| gras | 2 |
| hemel | 2, 3 |
| horens | 1 |
| Peters | 3 |
| pijn | 1 |
| rode | 1, 2 |
| rood | 1 |
| schapen | 3 |
| sterren | 1, 3 |
| stier | 1, 2 |
| wei | 1, 2, 3 |
Als jij gaat zoeken met een zoekmachine, kijk je eigenlijk alleen maar in de inhoudsopgave die de zoekmachine heeft gemaakt. Het is dus niet zo dat als jij gaat zoeken, de machine heel gauw het WWW op gaat, en gaat kijken of er informatie te vinden is over dat onderwerp. Nee: de zoekmachine heeft dat werk al eerder gedaan, en jij kijkt in de inhoudsopgave van de zoekmachine of hij al een keer wat heeft gevonden.
Als jij in het invulveld van een zoekmachine nu bijvoorbeeld de term hemel invult, geeft de zoekmachine aan dat dat woord in website 2 en 3 voorkomen. Ga je zoeken op de term rood dan vind je website 1, en zoek je op de term rode dan vind je zowel website 1 als 2.
Ook kun je zoeken op combinaties van termen, of op hele zinnen. Hoe dat moet, kun je lezen in het hoofdstuk zoektermen bepalen.
Het is belangrijk dat je je niet beperkt tot één zoekmachine, maar altijd met meer zoekmachines zoekt. In één zoekmachine is nooit meer dan 20% van alle websites van het World Wide Web verwerkt. Bovendien staan in iedere zoekmachine weer andere websites opgenomen. Natuurlijk zijn er ook overlappingen tussen de verschillende zoekmachines, maar de ervaring heeft geleerd dat zoeken met een andere zoekmachine vaak heel veel extra resultaten geeft.
Wees je ervan bewust dat iedere zoekmachine zijn eigen regels kent. En zelfs binnen één en dezelfde zoekmachine zijn vaak verschillen tussen de eenvoudige (simple) search, en de uitgebreide (advanced) search. Zo moet je bij AltaVista bij de simple search werken met + en -, en niet met AND en NOT. Bij de advanced search van AltaVista is dat juist omgekeerd. Als je in de "simple search" van Google niets tussen de zoektermen zet, dan gaat Google ervan uit dat je zoekt naar documenten waarin alle genoemde termen voorkomen. Het is daarom heel belangrijk om, voordat je zoektermen in een zoekmachine invoert, na te gaan wat de regels zijn van die zoekmachine. Bij iedere zoekmachine staat wel een HELP-knop. Als je daarop klikt vind je meestal een overzicht van de voor die zoekmachine geldende regels.
Ranking
Ranking is de volgorde waarin de zoekmachine de resultaten presenteert. Iedere zoekmachine zal proberen het resultaat dat het meest aan jouw vraag voldoet bovenaan te zetten. Om dat te bepalen zijn verschillende manieren bedacht. Sommige zoekmachines gaan ervan uit dat de site waarin jouw zoektermen het meest voorkomen, waarschijnlijk het beste je vraag zal beantwoorden. Ook kan een zoekmachine kijken waar de genoemde zoekterm voorkomt. Komt hij voor in de titel van de website of op de eerste pagina, dan zal de website waarschijnlijk meer relevant zijn voor je vraag dan wanneer de zoekterm gevonden wordt op één van de achterliggende pagina’s. Een ander criterium om te bepalen hoe belangrijk de website is, is door na te gaan hoe vaak anderen naar de betreffende website hebben gelinkt. Een pagina waarnaar door anderen vaak verwezen wordt, is waarschijnlijk van meer nut dan een pagina waarnaar door (bijna) niemand verwezen wordt. Ook de manier waarop je je zoektermen invoert, kan van belang zijn. Al deze criteria, plus nog een paar andere, bepalen in welke volgorde de zoekresultaten worden gepresenteerd. Iedere zoekmachine heeft een andere manier om te bepalen in welke volgorde de zoekresultaten aan de gebruiker worden gepresenteerd.
Tot slot wil ik erop wijzen dat er ook meta-zoekmachines zijn. Bij een meta-zoekmachine geef je één keer je zoektermen in. De meta-zoekmachine plaatst die termen dan in een aantal zoekmachines tegelijkertijd, die allemaal tegelijkertijd voor jou op zoek gaan. De resultaten worden dan gecombineerd tot één overzicht van websites die de door jou ingevulde zoektermen bevatten. Voordeel van dit systeem is natuurlijk dat je heel snel in een heleboel zoekmachines kunt zoeken. Maar een groot nadeel is dat niet iedere zoekmachine met dezelfde combinaties van woorden kan zoeken (bijvoorbeeld niet iedere zoekmachine kent de termen AND, OR en NOT. De metazoekmachine laat die termen dan buiten beschouwing. Je vraag wordt daardoor dus een stuk minder nauwkeurig geformuleerd, en je krijgt daardoor vaak veel meer sites die niet de informatie geven die jij zoekt.
Klik hier voor een overzicht van internationale zoekmachines, Nederlandse zoekmachines, internationale metazoekmachines, Nederlandse metazoekmachines, weblogzoekmachines, Zoekmachines voor beeldmateriaal, internationale onderwerpgidsen, Nederlandse onderwerpgidsen en databasegerichte zoekmachines.
